TonTrong.comTôn Trọng
Khi bị lấn át liên tục

Nói không lần thứ ba khi bị nài: kỹ thuật nhắc lại một câu cho tới khi xong

Đã từ chối hai lần mà người kia vẫn nài: cách chọn một câu, nhắc lại nguyên văn bằng giọng đều, không thêm lý do mới, và kết thúc cuộc nói chuyện cho êm.

Wide shot of an apartment building entrance at dusk, an older Vietnamese woman in a white shirt standing calmly by the mailboxes while a neighbor talks with both hands, cool evening light

Khi đã nói không hai lần mà vẫn bị nài, cách giữ được lời từ chối là chọn một câu ngắn, nhắc lại nguyên văn bằng giọng đều mỗi lần bị nài, có thể kèm một lời ghi nhận ý người kia, nhưng tuyệt đối không thêm lý do mới. Mỗi lý do mới là một chỗ để người kia gỡ, còn một câu lặp lại thì không có chỗ nào để gỡ. Thường tới lần thứ ba hoặc thứ tư, người nài tự dừng.

Ví dụ giả định: cô K, sáu mươi tuổi, sống ở một chung cư. Bác trưởng ban cũ sắp chuyển nhà nên nài cô nhận làm trưởng ban liên lạc toà nhà. Cô đã nói không ở buổi họp, nói không lần nữa ở thang máy, và giờ bác đứng chờ ở sảnh. Bài dưới chỉ cách cô K nói lần thứ ba, và cách dùng kỹ thuật này cho những lần bị nài khác.

Vì sao lần thứ ba khó nhất

Lần từ chối đầu thường dễ, vì người ta đã chuẩn bị sẵn một lý do. Lần thứ hai bắt đầu khó, vì lý do đầu đã bị gỡ: "Cô bận thì có tụi cháu phụ", "Việc nhẹ lắm, tháng họp một lần thôi." Tới lần thứ ba, người bị nài thường đã dùng hết lý do, và trong đầu bắt đầu hiện câu "hay là mình nhận đại cho xong".

Người nài, phía bên kia, không nhất thiết là người lì lợm. Họ đang cần thật: bác trưởng ban sắp đi, không ai nhận thay, bác lo toà nhà rối. Mỗi lần nghe một lý do, bác thấy đó là một vấn đề cần giải, và bác giải nó. Trong mắt bác, cô K không từ chối, cô chỉ đang có vướng mắc.

Đây là chỗ mấu chốt. Khi bạn đưa lý do, người kia hiểu bạn đang thương lượng. Khi bạn đưa một quyết định, họ hiểu bạn đã trả lời. Kỹ thuật nhắc lại chỉ làm đúng một việc: chuyển cuộc nói chuyện từ thương lượng sang trả lời. Ai từng bị nài mua hàng, nài đi chơi, nài nhận việc chung đều biết cảm giác bị gỡ từng lý do như gỡ từng nút áo, và biết rằng cảm giác đó chỉ dừng khi mình thôi đưa nút áo ra.

Soạn câu nhắc lại trước khi gặp

Câu nhắc lại cần được soạn trước, vì lúc bị nài mặt đối mặt, người cả nể khó nghĩ ra câu gọn. Làm theo thứ tự:

  1. Viết câu trả lời thật ngắn, dưới mười lăm tiếng, chỉ có quyết định: "Cô không nhận việc này được."
  2. Bỏ mọi lý do ra khỏi câu. Nếu muốn, có thể có một lý do chung, không gỡ được: "Cô đã tính kỹ rồi."
  3. Chuẩn bị một câu ghi nhận để đặt trước câu nhắc lại: "Cô biết bác đang lo cho toà nhà." Câu này giữ được tình, nhưng không mở cửa thương lượng.
  4. Đọc thành tiếng hai ba lần, ở nhà, để quen miệng. Nghe giọng mình có đều không, có lên giọng cuối câu như đang hỏi không.
  5. Chuẩn bị một câu kết thúc, để rời đi: "Thôi cô lên nhà nấu cơm đây, bác về cẩn thận nhé."

Câu nhắc lại không cần hay. Nó cần giống nhau. Nhiều người sửa câu mỗi lần để nghe đỡ cứng, nhưng mỗi lần sửa là một lần người kia nghe thấy sự lung lay.

Nếu bạn sợ quên, ghi câu đó vào ghi chú điện thoại. Nghe có vẻ buồn cười, nhưng nhiều người cả nể lâu năm làm đúng như vậy trước một buổi gặp mà họ biết sẽ bị nài, và họ nói rằng chỉ cần biết câu đó nằm sẵn trong túi là đã bớt run.

Một cuộc nài thật, đi từng câu

Đây là cách cô K trả lời ở sảnh toà nhà, theo đúng kỹ thuật. Để ý câu của cô gần như không đổi:

  • Bác: "Cô K ơi, cô nhận giúp toà mình đi, cô làm thì ai cũng tin." Cô: "Cô biết bác lo cho toà nhà. Cô không nhận việc này được."
  • Bác: "Việc nhẹ lắm, tháng có một buổi họp thôi." Cô: "Ừ, cô biết. Cô vẫn không nhận được."
  • Bác: "Cô không nhận thì không ai nhận, rồi toà nhà mình loạn." Cô: "Cô hiểu bác lo. Cô không nhận được việc này."
  • Bác: "Hay cô làm tạm ba tháng thôi?" Cô: "Ba tháng cô cũng không nhận được. Cô đã tính kỹ rồi."
  • Bác im một lúc. Cô: "Nếu bác cần, cô nói giúp bác với mấy nhà ở tầng sáu xem có ai nhận không. Thôi cô lên nấu cơm đây."

Lần thứ tư cô thêm "ba tháng" vào câu vì bác hỏi đúng chuyện ba tháng, nhưng ý vẫn y nguyên. Lời đề nghị giúp tìm người khác chỉ đưa ra ở cuối, khi bác đã thôi nài, nên nó là một lời giúp thật chứ không phải một nước lùi.

Cũng để ý rằng cô không tranh luận chuyện toà nhà có loạn hay không. Cãi về hậu quả là bước vào sân của người nài, nơi họ luôn có thêm một lý lẽ. Cô chỉ ghi nhận nỗi lo, rồi trả lời.

Câu nhắc lại theo vai, từ mềm tới dứt khoát

Mình nói với bạn rủ đi chơi xa. "Chuyến này mình không đi được. Cảm ơn cậu đã rủ." Lần hai, lần ba: "Mình không đi được cậu ạ." Không kể về tiền, về lịch, vì kể là bạn sẽ đề nghị cho mượn tiền hay đổi lịch.

Con nói với mẹ nài ăn thêm, ở lại thêm. "Con no rồi mẹ." Lần ba, cười nhẹ: "Con no thật rồi, mẹ để phần cho bố." Với người nhà, kèm cử chỉ như đặt đũa xuống làm câu nói rõ hơn.

Em nói với đồng nghiệp nài đổi ca. "Tuần này em không đổi ca được chị ạ." Lần ba: "Em đã trả lời chị rồi, tuần này em không đổi được."

Cháu nói với người quen nài vào nhóm hùn mua chung. "Cháu không tham gia đâu ạ." Lần ba: "Cháu cảm ơn cô nghĩ tới cháu, cháu không tham gia." Không bàn chuyện có lời hay không.

Dứt khoát, khi bị nài lần thứ năm. "Mình đã trả lời bốn lần rồi. Câu trả lời vẫn là không. Mình nói chuyện khác nhé." Đếm số lần ra miệng làm người kia nhận ra họ đang nài, nhiều người tự ngượng mà dừng.

Giọng, nét mặt và chỗ đứng khi nhắc lại

Câu nhắc lại chỉ có tác dụng khi phần không lời đi cùng nó. Người cả nể hay nói đúng câu nhưng nói với giọng lên cao ở cuối, mắt nhìn xuống, tay xoắn quai túi. Người nài đọc được ngay sự lung lay đó và nài tiếp. Ngược lại, một câu bình thường nói bằng giọng chậm, hạ ở cuối câu, nghe như một câu trả lời đã xong.

Đứng hoặc ngồi thẳng, nhìn vào người kia một cách bình thường, không cần nhìn chằm chằm. Nói xong thì im, đừng vội lấp khoảng lặng bằng một câu đỡ như "thì cũng tại…". Khoảng lặng sau câu từ chối thuộc về người kia; để họ tự quyết định nói gì tiếp.

Chọn chỗ nói nếu được. Đứng ở sảnh, ở cửa, ở nơi bạn có thể rời đi dễ dàng thì tốt hơn ngồi trong nhà người kia với một ấm trà mới pha. Cô K chọn trả lời ở sảnh, tay vẫn cầm túi rau, vì như vậy cả hai đều hiểu cuộc nói chuyện sẽ ngắn.

Qua tin nhắn, kỹ thuật cũng y vậy: một dòng, không kèm biểu tượng cảm xúc xin lỗi, không kèm ba dấu chấm. Nếu người kia nhắn tiếp, trả lời đúng câu cũ, và không cần trả lời ngay trong phút đó. Trả lời nhanh liên tục làm cuộc nhắn tin thành một trận giằng co.

Nói dở và nói được

Mấy phản ứng hay gặp ở lần nài thứ ba, và vì sao chúng dẫn tới lần nài thứ tư.

Nói dởVì sao lần sau vẫn bị nàiNói được
"Để em xem đã."Người kia nghe thấy "có thể", và sẽ hỏi lại vào ngày mai"Em không nhận được."
Đưa lý do mới mỗi lầnMỗi lý do mới là một bài toán để người kia giảiNhắc lại đúng câu cũ
Lên giọng, cáu: "Đã bảo không là không!"Người kia phật lòng, kể với người khác là bạn khó chịuGiọng đều, chậm hơn bình thường
Nói dối là đã nhận việc khácLời nói dối có thể bị kiểm tra, lộ ra thì mất uy tínKhông cần lý do, chỉ cần quyết định
Đồng ý "tạm một thời gian"Thời gian tạm thường kéo dài, và bạn khó rút ra hơn lúc đầu"Tạm cũng không được."

Có một điều không cần làm: xin lỗi sau mỗi câu. Một lời "cô xin lỗi bác" ở cuối cuộc nói chuyện là đủ lịch sự. Xin lỗi sau mỗi lần nhắc lại khiến câu từ chối nghe như đang đợi được tha thứ, và người kia sẽ nài thêm để được nghe chữ "thôi được".

Sau lần thứ ba: kết thúc và gặp lại

Khi người kia thôi nài, đừng nán lại giải thích thêm cho đỡ ngại. Câu kết đã soạn sẵn dùng lúc này: chào, rời đi, giọng bình thường. Nán lại là mở ra vòng nài thứ hai, lần này kèm câu "thế cô nghĩ lại nhé".

Lần gặp tiếp theo, chào hỏi như mọi khi, có thể hỏi thăm chính chuyện kia: "Bác tìm được người nhận chưa?" Hỏi thăm kiểu đó cho thấy bạn vẫn quan tâm tới vấn đề của họ, chỉ không nhận nó về mình. Nếu đã hứa nói giúp với ai, làm đúng lời hứa.

Nếu người kia quay lại nài sau vài tuần, dùng đúng câu cũ, không cần nhắc "đã bảo rồi mà" kiểu trách móc. Một câu như "Cô vẫn không nhận được bác ạ" nói đủ cả hai ý: câu trả lời không đổi, và tình cảm cũng không đổi.

Nếu việc nài đi kèm đứng chờ trước cửa nhà nhiều lần, nhắn tin dồn dập ban đêm, hay lời lẽ đe doạ, thì đó không còn là chuyện nài nỉ thông thường. Lúc đó, lưu lại tin nhắn, nói với ban quản lý toà nhà hoặc người thân, và khi thấy không an toàn thì báo công an phường.

Câu hỏi thường gặp

Từ chối nhiều lần mà vẫn bị nài thì làm sao?

Chọn một câu ngắn chỉ có quyết định, như em không nhận được, và nhắc lại nguyên văn mỗi lần bị nài, giọng đều, không thêm lý do mới. Có thể đặt trước nó một câu ghi nhận ý người kia để giữ tình.

Vì sao đưa lý do lại làm mình bị nài nhiều hơn?

Vì mỗi lý do biến lời từ chối thành một vướng mắc cần giải, và người nài sẽ giải từng cái. Khi bạn chỉ đưa quyết định, không còn gì để gỡ, cuộc nói chuyện chuyển từ thương lượng sang trả lời.

Kỹ thuật nhắc lại có làm mình trông thô lỗ không?

Không, nếu giọng đều, có một câu ghi nhận và một lời chào khi kết thúc. Thô lỗ là khi lên giọng hoặc mỉa mai. Một câu lặp lại bình thản thường được người kia tôn trọng hơn một tràng giải thích.

Có nên đồng ý tạm thời để người kia thôi nài không?

Không nên, vì việc nhận tạm thường kéo dài và rút ra khó hơn lúc đầu. Nếu thật sự không muốn nhận, trả lời rằng tạm cũng không được, rồi nếu muốn thì đề nghị một cách giúp khác nhỏ hơn.

Khi bị nài đi kèm đứng chờ trước nhà, nhắn tin dồn dập thì sao?

Đó không còn là nài nỉ thông thường. Hãy lưu lại tin nhắn, báo ban quản lý toà nhà hoặc người thân, và khi thấy không an toàn thì báo công an phường hoặc gọi 113 nếu nguy hiểm.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138